Việt Nam yêu cầu EVN xây dựng phương án giảm giá điện từ ngày 1/11

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng yêu cầu Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khẩn trương rà soát, tính toán, tiết kiệm tối đa chi phí để xây dựng phương án giảm giá bán lẻ điện bình quân, áp dụng từ ngày 1/11/2026 đến hết ngày 31/3/2027.

EVN được giao báo cáo phương án để Bộ Công Thương kiểm tra, rà soát và cho ý kiến. Bộ Công Thương có trách nhiệm xem xét, bảo đảm tiến độ giảm giá điện từ ngày 1/11. Nếu được thực hiện, đây sẽ là lần điều chỉnh giảm đầu tiên sau hơn 3 năm giá điện liên tục tăng.

Giá bán lẻ điện bình quân hiện hành là 2.204,07 đồng/kWh, tăng khoảng 18% so với trước tháng 5/2023 và đã trải qua 4 lần tăng liên tiếp. Theo Nghị định 72/2025/NĐ-CP, khi giá điện tính toán giảm từ 1% trở lên so với mức hiện hành, giá điện được phép điều chỉnh giảm tương ứng. Mức giảm không bị giới hạn tối đa theo tỷ lệ phần trăm, nhưng giá sau điều chỉnh phải nằm trong khung giá bán lẻ điện bình quân do Thủ tướng quy định, hiện từ 1.826,2 - 2.444,09 đồng/kWh, chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng.

Nếu giảm 3%, giá điện sẽ còn khoảng 2.138 đồng/kWh. Giảm 5% sẽ xuống còn khoảng 2.094 đồng/kWh. Dư địa giảm giá dựa trên kết quả kiểm tra chi phí sản xuất, kinh doanh điện năm 2025 của EVN, với tổng chi phí hơn 601.680 tỷ đồng, tương ứng giá thành 2.092,70 đồng/kWh, thấp hơn khoảng 5% so với giá bán lẻ hiện hành. Đến cuối tháng 6/2026, công ty mẹ EVN đã chuyển từ lỗ lũy kế sang có lợi nhuận sau thuế chưa phân phối dương hơn 3.000 tỷ đồng.

TS. Nguyễn Huy Hoạch - chuyên gia Hiệp hội Năng lượng Việt Nam - cho rằng dư địa giảm giá cần được tìm kiếm từ việc tối ưu cơ cấu nguồn điện, chi phí nhiên liệu, phương thức huy động nguồn, giảm tổn thất điện năng, nâng cao hiệu quả vận hành, quản trị và sử dụng vốn đầu tư, thay vì chỉ dựa vào kết quả kinh doanh thuận lợi trong một giai đoạn. Ông lưu ý việc điều hành giá điện phải tính đến nhu cầu đầu tư rất lớn của ngành điện trong những năm tới, giải quyết đồng thời ba yêu cầu: kiểm soát chi phí đối với nền kinh tế, duy trì sức khỏe tài chính của doanh nghiệp điện lực và bảo đảm nguồn lực đầu tư cho hệ thống.