Việt Nam: Lợi nhuận ngân hàng tăng mạnh nhưng áp lực trích lập dự phòng và biên lãi ròng vẫn còn

Tổng lợi nhuận trước thuế của 27 ngân hàng niêm yết và giao dịch trên sàn chứng khoán trong quý III/2026 đạt 105.800 tỷ đồng, tăng 21,1% so với cùng kỳ và cao hơn mức tăng 17% mà Công ty Chứng khoán SHS dự phóng trước mùa công bố báo cáo tài chính.

Lũy kế 9 tháng, lợi nhuận trước thuế nhóm này đạt 311.100 tỷ đồng, tăng 20% so với cùng kỳ, với 20/27 ngân hàng ghi nhận lợi nhuận tăng trưởng. Động lực chính đến từ lợi nhuận trước dự phòng rủi ro tín dụng (PPOP) tăng 27,2% trong quý, trong đó thu nhập lãi thuần tăng 18,7%, thu nhập phí cải thiện mạnh và chi phí hoạt động chỉ tăng 13,6%. Tuy nhiên, chi phí dự phòng tăng 42,5% đã phần nào bù trừ thành quả trên.

Trong nhóm ngân hàng có vốn Nhà nước chi phối, Vietcombank ghi nhận chi phí dự phòng quý III khoảng 6.200 tỷ đồng, cao gấp gần 8 lần cùng kỳ, dù tỷ lệ nợ xấu chỉ 0,71% và tỷ lệ bao phủ nợ xấu đạt khoảng 243%. VietinBank có chi phí dự phòng quý III đạt 7.800 tỷ đồng, tăng 32,7%, trong khi BIDV ghi nhận chi phí dự phòng giảm 25%, góp phần đưa lợi nhuận trước thuế tăng 39,3%.

Tỷ lệ nợ xấu toàn ngành tăng từ 1,87% đầu năm lên 2,12% tại ngày 30/9/2026, trong khi tỷ lệ bao phủ nợ xấu giảm từ 83% xuống 74%. Biên lãi ròng (NIM) giảm từ khoảng 3,8% năm 2022 xuống 3% trong 9 tháng đầu năm 2026 và đi ngang trong quý III. Dư nợ tín dụng toàn hệ thống đến cuối tháng 9 đạt khoảng 20,75 triệu tỷ đồng, tăng 11,7% so với cuối năm 2025.

SHS dự báo lợi nhuận trước thuế toàn ngành năm 2026 tăng 18-20%, tín dụng tăng khoảng 16% và NIM quý IV giảm 5-10 điểm cơ bản so với quý III. Tại ngày 30/10/2026, cổ phiếu ngân hàng giao dịch quanh mức P/B 1,3 lần và P/E trượt 4 quý khoảng 8 lần, thấp hơn P/B bình quân 5 năm khoảng 1,6 lần. Chuyên gia SHS cho rằng định giá hiện tại tương đối hấp dẫn cho mục tiêu trung và dài hạn, đặc biệt ở nhóm ngân hàng quốc doanh.