Việt Nam: Các ngân hàng đưa đo lường dấu chân carbon vào quyết định cho vay

Ngày càng nhiều ngân hàng thương mại Việt Nam đo lượng phát thải carbon gắn với danh mục cho vay và sử dụng dữ liệu này để xác định khẩu vị rủi ro, hạn mức ngành và điều kiện cấp tín dụng.

BIDV trở thành ngân hàng đầu tiên tại Việt Nam gia nhập Hiệp hội Đối tác Kế toán Carbon trong lĩnh vực tài chính (PCAF), áp dụng phương pháp quốc tế để đo lường và công bố phát thải khí nhà kính từ danh mục cho vay và đầu tư. MSB dù chưa gia nhập PCAF nhưng đã phối hợp với S&P Global Sustainable1 để tính phát thải được tài trợ, bao phủ 58,2% tổng dư nợ, tương đương 83,76% danh mục khách hàng doanh nghiệp. Báo cáo Phát triển bền vững năm 2025 của MSB ghi nhận hơn 3,2 triệu tấn CO₂ tương đương từ phần danh mục này, chiếm trên 99% tổng dấu chân carbon của ngân hàng.

Theo phương pháp PCAF, phát thải của doanh nghiệp hoặc dự án được phân bổ cho ngân hàng theo tỷ lệ tài trợ: nếu vốn ngân hàng chiếm 20% giá trị một thực thể thì 20% lượng phát thải tương ứng được ghi nhận vào danh mục ngân hàng. Techcombank đã thí điểm theo dõi phát thải được tài trợ tại một số ngành phát thải cao, trong khi HDBank và VPBank ban hành chính sách hạn chế cấp vốn cho các hoạt động phát thải lớn. HDBank công bố không tài trợ cho khai thác than, thăm dò và khai thác dầu khí, hạ tầng than và nhà máy nhiệt điện than; VPBank loại trừ tài trợ cho nhà máy điện than mới hoặc mở rộng công suất.

Ông Paul Xavier, chuyên gia của IFC, nhận định tiêu chí môi trường trong quyết định cấp tín dụng sẽ ngày càng phổ biến khi các ngân hàng tăng cường tiếp cận nguồn vốn dài hạn quốc tế, đòi hỏi phải chứng minh dòng vốn được phân bổ đúng mục đích và dự án đáp ứng tiêu chuẩn môi trường. Theo ông, các yêu cầu này sẽ được chuyển thành danh mục loại trừ, giới hạn tín dụng ngành hoặc điều kiện bổ sung cho từng khách hàng, mở rộng tài trợ cho các doanh nghiệp thực hành ESG tốt.