Việt Nam: NIM ngân hàng thu hẹp, buộc phải chuyển hướng sang thu nhập ngoài lãi

Theo MBS Securities và SSI Research, biên lãi ròng (NIM) của ngành ngân hàng Việt Nam sẽ tiếp tục chịu áp lực thu hẹp trong quý III, quý IV năm 2026 và sang năm 2027.

SSI Research dự báo NIM toàn ngành giảm 2 điểm cơ bản, xuống 3,11% trong năm 2027. Các ngân hàng có hạn mức tăng trưởng tín dụng lớn như MB, VPBank và HDBank chịu áp lực lớn hơn khi phải duy trì lãi suất huy động cao. Sacombank dự kiến giảm 123 điểm cơ bản xuống 2,7%, Eximbank giảm 32 điểm cơ bản xuống 2,0%, TPBank giảm 31 điểm cơ bản xuống khoảng 2,9%, VPBank giảm 29 điểm cơ bản, Techcombank giảm 17 điểm cơ bản xuống 3,7%, và VIB giảm 13 điểm cơ bản xuống 3,0%.

Chuyên gia ngân hàng Lê Hoài Ân trao đổi với Đầu tư Tài chính - VietnamFinance rằng áp lực đến từ tăng trưởng tín dụng vượt tăng trưởng huy động — tín dụng đạt 10,89% tính đến 28/9/2026 so với huy động 9,78% — trong khi Ngân hàng Nhà nước yêu cầu giảm lãi suất cho vay từ 1,5-2%/năm đối với lĩnh vực sản xuất, kinh doanh và ưu tiên, hạn chế khả năng điều chỉnh lãi suất cho vay. Bà Đỗ Minh Trang, Giám đốc Phòng Phân tích và Chiến lược thị trường Công ty Chứng khoán ACB (ACBS), cho biết chi phí huy động vốn bình quân tăng khoảng 100 điểm cơ bản nhưng lợi suất từ tài sản sinh lãi chỉ tăng khoảng 70 điểm cơ bản, làm bào mòn biên lợi nhuận.

Để bù đắp, các ngân hàng đang chuyển dịch sang nguồn thu ngoài lãi như thanh toán, bảo hiểm, quản lý tài sản và dịch vụ tài chính doanh nghiệp. Ông Ân nhấn mạnh lợi nhuận dài hạn sẽ phụ thuộc vào khả năng kiểm soát chi phí vốn, chi phí dự phòng và đa dạng hóa nguồn thu. Bà Trang lưu ý rằng việc chuyển dòng tiền của khách hàng sang tài sản quản lý như chứng chỉ quỹ và trái phiếu có thể tạo ra thu nhập phí định kỳ bù đắp cho NIM thu hẹp mà không phát sinh nợ xấu.