Việt Nam: Ngân hàng tăng phát hành giấy tờ có giá khi tiền gửi chậm lại

Theo TCBS Research, tiền gửi khách hàng tại các ngân hàng Việt Nam đã giảm xuống dưới 60% tổng vốn huy động vào cuối tháng 6/2026, buộc các nhà băng đẩy mạnh phát hành giấy tờ có giá, bao gồm trái phiếu.

Tỷ trọng tiền gửi khách hàng trong tổng nguồn vốn toàn ngành chỉ còn 59,8%, giảm từ mức 64,6% cách đây sáu quý. Ngược lại, tỷ trọng huy động từ thị trường liên ngân hàng và giấy tờ có giá tăng mạnh. Dư nợ giấy tờ có giá của 26 ngân hàng đạt 1,96 triệu tỷ đồng, tăng 16,7% từ đầu năm và 23,6% so với cùng kỳ — gấp ba lần tốc độ tăng 5,5% của tiền gửi khách hàng.

Giấy tờ có giá giúp ngân hàng giải quyết ba ràng buộc cùng lúc: được tính đầy đủ vào tổng tiền gửi khi tính tỷ lệ cho vay trên tiền gửi (LDR), là nguồn vốn trung dài hạn cho tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn, và trái phiếu kỳ hạn từ 5 năm được tính vào vốn cấp 2. Các ngân hàng thương mại nhà nước như BIDV, Vietcombank và VietinBank có thêm động lực khi tiền gửi Kho bạc bị loại khỏi LDR từ tháng 1/2026, khiến họ công bố kế hoạch phát hành kỷ lục.

Phát hành trái phiếu ngân hàng chiếm gần như toàn bộ thị trường trái phiếu doanh nghiệp kể từ tháng 6. Tháng 7, các ngân hàng phát hành khoảng 35.600 tỷ đồng trong tổng 41.000 tỷ đồng trái phiếu toàn thị trường; tháng 8, nhóm ngân hàng chiếm gần 88% tổng lượng phát hành. Lãi suất trái phiếu tăng mạnh, nhiều thời điểm chạm 10%/năm. TCBS Research dự báo giấy tờ có giá sẽ tiếp tục tăng nhanh hơn tiền gửi nửa cuối năm, khiến chi phí vốn toàn ngành neo cao.