Tiền gửi quay trở lại hệ thống ngân hàng nhưng chi phí vốn vẫn tăng

Tốc độ tăng tiền gửi của hệ thống ngân hàng Việt Nam đã vượt tốc độ tăng tín dụng trong tháng gần nhất, thu hẹp khoảng cách vốn xuống còn khoảng 1,3 triệu tỷ đồng tính đến ngày 3/9/2026, từ mức khoảng 2 triệu tỷ đồng giữa năm, theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước.

Sự cải thiện diễn ra trong bối cảnh mặt bằng lãi suất huy động cao hơn đáng kể, cho thấy các ngân hàng đang phải trả chi phí nhiều hơn để thu hút và giữ chân dòng tiền. Tổng huy động vốn đạt 19,13 triệu tỷ đồng và dư nợ tín dụng đạt 20,45 triệu tỷ đồng vào ngày 3/9. Trong tháng 8, huy động tăng 0,99%, gần gấp 5 lần mức tăng 0,2% của tín dụng, đưa khoảng cách tốc độ xuống còn 1,65 điểm phần trăm tính đến đầu tháng 9.

Tiền gửi bằng VND là động lực chính, tăng 9,2% từ đầu năm, cao hơn tốc độ tăng 8,58% của tín dụng VND. Tiền gửi ngoại tệ giảm 2,09% trong khi tín dụng ngoại tệ tăng vọt 50,04%, nhưng các khoản vay này chỉ chiếm 4,62% tổng dư nợ hệ thống, khiến tiền gửi VND vẫn là động lực chính của nguồn vốn.

Cuộc cạnh tranh huy động đang nóng lên khi các ngân hàng áp dụng các chương trình cộng lãi suất thay vì nâng lãi suất niêm yết đồng loạt. Lãi suất tiền gửi 12 tháng bình quân lên 8,4%/năm vào cuối tháng 8, tăng 2,59 điểm phần trăm so với đầu năm 2026, theo bà Đinh Hà Anh, chuyên viên phân tích MBS. Một số ngân hàng đưa ra mức lãi suất thực tế trên 9%/năm cho các sản phẩm hoặc khoản tiền cụ thể, nhưng các mức này chỉ áp dụng cho các phân khúc mục tiêu, không phải mặt bằng chung của hệ thống.