Việt Nam: Xuất khẩu điện tử tăng 51,1% nhờ làn sóng đầu tư AI toàn cầu

Kim ngạch xuất khẩu điện tử, máy tính và linh kiện đạt khoảng 101,06 tỷ USD trong 8 tháng năm 2026, tăng 51,1% so với cùng kỳ năm trước.

Số liệu được nêu trong báo cáo về kinh tế vĩ mô Việt Nam 9 tháng năm 2026 và lộ trình tăng trưởng 2 con số bền vững, do nhóm nghiên cứu Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh công bố ngày 12/10. Xuất khẩu hàng công nghiệp chế biến đạt 392,79 tỷ USD trong 9 tháng, chiếm 90,4% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước.

Ông Nguyễn Xuân Thành, giảng viên Đại học Fulbright Việt Nam, cho rằng công nghiệp chế biến, chế tạo hướng vào xuất khẩu tiếp tục là động lực quan trọng trong quý IV/2026. Việt Nam đang trở thành một mắt xích trong chuỗi cung ứng linh kiện, thiết bị phục vụ làn sóng đầu tư trung tâm dữ liệu và AI tại Hoa Kỳ, Trung Quốc cùng nhiều thị trường khác. Cơ cấu sản phẩm cũng dịch chuyển từ điện thoại thông minh, máy tính bảng, máy tính xách tay sang thiết bị viễn thông, bộ nhớ và hạ tầng công nghệ.

Ông Nguyễn Xuân Thành lưu ý phần lớn hoạt động sản xuất điện tử tại Việt Nam vẫn tập trung ở khâu lắp ráp, trong khi làn sóng đầu tư AI toàn cầu có thể hạ nhiệt sau giai đoạn tăng trưởng nóng. Khu vực FDI vẫn chiếm 80,7% kim ngạch xuất khẩu cả nước, qua đó đặt ra yêu cầu tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp nội địa.

GS.TS. Nguyễn Đức Trung, Hiệu trưởng Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh, nhấn mạnh việc Việt Nam tham gia sản xuất sản phẩm phục vụ AI toàn cầu chưa đồng nghĩa công nghệ này đã tạo ra bước nhảy năng suất trong nước, khi ứng dụng AI chủ yếu tập trung ở doanh nghiệp lớn và khu vực FDI. GS. Lê Quốc Hội, Tổng Biên tập Tạp chí Journal of Economics and Development (Trường Đại học Kinh tế Quốc dân), cho rằng Việt Nam có hai cơ hội hưởng lợi từ AI, gồm sản xuất linh kiện, thiết bị phục vụ nhu cầu đầu tư công nghệ trên thế giới và ứng dụng AI vào hoạt động kinh tế, trong đó cơ hội thứ hai có ý nghĩa dài hạn. Các chuyên gia nhấn mạnh yêu cầu ưu tiên phát triển hạ tầng năng lượng, viễn thông và trung tâm dữ liệu, thay vì chỉ tập trung mở rộng công trình hạ tầng truyền thống.