Việt Nam đối mặt nhu cầu đầu tư 38,5 triệu tỷ đồng cho mục tiêu tăng trưởng 2026-2030

Tổng nhu cầu đầu tư của Việt Nam trong giai đoạn 2026-2030 có thể lên tới khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, tương đương gần 40% GDP, theo nghiên cứu của Viện Nghiên cứu khoa học Ngân hàng, Học viện Ngân hàng.

Khu vực nhà nước dự kiến đóng góp khoảng 22% tổng nhu cầu, đầu tư trực tiếp nước ngoài 12%, và phần còn lại khoảng 66% - tương đương 25,5 triệu tỷ đồng - phải huy động từ doanh nghiệp, thị trường vốn và các nguồn ngoài ngân hàng. Tuy nhiên, nền kinh tế Việt Nam vẫn phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng, với tỷ lệ tín dụng trên GDP ở mức 136-146%, thuộc nhóm cao trong các nền kinh tế tương đương. Ngân hàng là kênh dẫn vốn chủ đạo nhưng dư địa mở rộng tín dụng bị hạn chế.

Báo cáo chỉ ra tiền gửi dân cư đến tháng 3/2026 đạt khoảng 10,56 triệu tỷ đồng, tài sản ngành bảo hiểm vượt 1 triệu tỷ đồng, doanh nghiệp nhà nước nắm giữ hơn 4,5 triệu tỷ đồng tài sản, kiều hối hàng năm khoảng 16 tỷ USD, và lượng vàng trong dân ước tính 35-40 tỷ USD. Nhưng không phải toàn bộ nguồn lực này có thể dễ dàng chuyển thành vốn đầu tư, vì phần lớn đã được sử dụng hoặc gắn với tiêu dùng và tiết kiệm.

Vốn hóa thị trường cổ phiếu cuối năm 2025 đạt khoảng 77,6% GDP, trái phiếu Chính phủ và bảo lãnh 21,6%, trái phiếu doanh nghiệp chỉ 9,6% GDP. Nửa đầu năm 2026, lãi suất phát hành trái phiếu doanh nghiệp bình quân tăng lên 9,27% từ 6,85% cùng kỳ năm trước, trong khi nghĩa vụ thanh toán năm 2026 ước tính khoảng 324.100 tỷ đồng. VN-Index tăng hơn 40% năm 2025 nhưng chỉ khoảng 19% cổ phiếu tăng cao hơn chỉ số, riêng nhóm cổ phiếu Vingroup đóng góp khoảng một nửa mức tăng. Các chuyên gia đề xuất phát triển tổ chức xếp hạng tín nhiệm, tăng nhà đầu tư tổ chức và cải thiện cơ chế chia sẻ rủi ro cho dự án PPP.