Việt Nam đối mặt 3 thử thách giữ chân dòng vốn ngoại sau nâng hạng thị trường

Việc nâng hạng thị trường chứng khoán mở ra cánh cửa cho dòng vốn ngoại hàng tỷ USD, nhưng các quỹ đầu tư toàn cầu cho rằng Việt Nam cần vượt qua ba thử thách thực tế để giữ chân dòng tiền đó: khả năng tiếp cận thị trường dễ dàng, hàng hóa niêm yết chất lượng và thời gian để xây dựng niềm tin của nhà đầu tư.

Ông Chad Ovel, Tổng giám đốc Mekong Capital, tiết lộ tại sự kiện do chứng khoán SSI tổ chức rằng F88, một công ty trong danh mục của quỹ, dự kiến IPO vào tháng 12 tới. Nếu đúng lịch, đây sẽ là thương vụ IPO có hậu thuẫn từ quỹ đầu tư tư nhân đầu tiên tại Việt Nam sau ba năm. Năm ngoái, khoảng 4 tỷ USD từ quỹ đầu tư tư nhân và 0,5 tỷ USD từ quỹ đầu tư mạo hiểm đã chảy vào Việt Nam qua 149 thương vụ, nhưng lối thoát ra thị trường đại chúng gần như bị tắc nghẽn suốt ba năm.

Đại diện một quỹ đầu tư lớn toàn cầu cho biết rào cản lớn nhất là thời gian mở tài khoản giao dịch. Nếu mất vài tháng, nhà đầu tư sẽ bỏ cuộc trước khi kịp cân nhắc cơ hội. Mặc dù một nhóm làm việc liên ngành hình thành ba năm trước đã giải quyết các nút thắt dẫn đến nâng hạng, các vướng mắc về thủ tục vẫn còn, bao gồm yêu cầu ký quỹ trước, cách phân bổ cổ phần và thời gian khóa giao dịch không rõ ràng mà bộ phận quản trị rủi ro ở nhiều quỹ toàn cầu không chấp nhận.

Ông Tanwa Chinnapha, Trưởng bộ phận Đầu tư trực tiếp, Tập đoàn Tài chính Kiatnakin Phatra, mô tả ba giai đoạn đầu tư của dòng vốn ngoại: các quỹ thụ động buộc phải mua sau nâng hạng, quỹ chủ động để mắt tới nếu thị trường tiềm năng, và niềm tin thực sự giữ tiền dài hạn. Nâng hạng chỉ mang lại hai giai đoạn đầu. Giai đoạn thứ ba đòi hỏi các doanh nghiệp đủ lớn, đủ minh bạch để quỹ tổ chức có thể rót vốn đáng kể mà không đẩy giá lên vì thanh khoản mỏng. Ông Ngô Vinh Tuấn, Trưởng bộ phận đầu tư của VinaCapital, kể lại một đợt IPO ông dẫn dắt năm 2015 khởi đầu với 85% nhà đầu tư tổ chức nhưng kết thúc với 85% nhà đầu tư nhỏ lẻ, cho thấy cấu trúc thị trường do nhà đầu tư cá nhân chi phối.