Việt Nam: Bộ trưởng Tài chính chỉ ra khâu tổ chức thực hiện là yếu nhất trong giải ngân

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết tại Quốc hội ngày 12 tháng 11 rằng khâu tổ chức thực hiện, đặc biệt là chuẩn bị dự án, vẫn là yếu kém nhất dẫn đến giải ngân đầu tư công chậm.

Trả lời đại biểu Tráng A Dương (đoàn Lào Cai) về trách nhiệm trước tình trạng nhiều địa phương thiếu vốn đầu tư công trình thiết yếu trong khi một số nơi được giao vốn lại không giải ngân hết, Bộ trưởng cho biết thủ tục giải ngân đầu tư công đã được cải tiến nhiều, và khi Luật Ngân sách Nhà nước (hợp nhất) được ban hành sẽ tiếp tục đơn giản hóa thủ tục hành chính. Ông nêu 5 khâu của một dự án: lựa chọn và đề xuất vốn; quyết định chủ trương đầu tư; quyết định đầu tư và phân bổ vốn; tổ chức triển khai thực hiện; thanh quyết toán và đưa vào sử dụng. "Qua theo dõi, chúng tôi thấy khâu yếu kém nhất vẫn là khâu tổ chức thực hiện, đặc biệt là khâu chuẩn bị dự án", Bộ trưởng nói.

Về kế hoạch đầu tư công giai đoạn 2026-2030, Bộ trưởng cho biết từ tháng 7/2025 việc xây dựng dự toán đã triển khai theo chỉ thị; các bộ, ngành, địa phương cập nhật danh mục dự án dự kiến thực hiện trong các năm 2026-2027 và những năm tiếp theo. Trên cơ sở đề xuất của Bộ Tài chính, Chính phủ trình Quốc hội quyết định dự toán và phân bổ vốn đầu tư cho các bộ, ngành, địa phương trước ngày 30/11, sau đó phân bổ chi tiết cho từng dự án.

Về vốn tư nhân, Bộ trưởng cho biết từ khi Luật PPP ra đời năm 2022, cả nước đã triển khai 69 dự án PPP, chủ yếu theo hình thức BOT và BT. Trả lời đại biểu Lê Thị Song An (đoàn Tây Ninh) về cơ chế bảo đảm nguồn lực thực hiện cam kết chia sẻ phần giảm doanh thu, ông nói hạ tầng có thời gian đầu tư dài, rủi ro cao trong khi nhà đầu tư tư nhân hướng tới lợi nhuận, nên cần cơ chế công khai, minh bạch. Ông nêu kinh nghiệm quốc tế về 3 loại quỹ: quỹ hỗ trợ chuẩn bị dự án, quỹ bù đắp khoảng trống tài chính — với vốn Nhà nước tham gia tối đa không quá 50% theo Luật PPP — và quỹ đầu tư hạ tầng cho nguồn vốn dài hạn, ví dụ thời gian thu hồi vốn 20 năm với lãi suất bình quân thị trường khoảng 12-15%.