Việt Nam: Trái phiếu xanh tăng 28% năm 2025 nhưng quy mô còn nhỏ so với tổng nợ

Giá trị phát hành trái phiếu xanh và bền vững tại Việt Nam tăng 28% lên 726 triệu USD trong năm 2025, nhưng phân khúc này mới chỉ chiếm khoảng 3% tổng phát hành trái phiếu doanh nghiệp, theo Hiệp hội Thị trường Trái phiếu Việt Nam công bố tại Diễn đàn Chứng khoán châu Á năm 2026.

Trái phiếu xanh là động lực tăng trưởng chính, với giá trị phát hành tăng từ 451 triệu USD năm 2024 lên 624 triệu USD, trong khi trái phiếu bền vững giảm nhẹ từ 117 triệu USD xuống 102 triệu USD. Con số 726 triệu USD chỉ tương đương khoảng 3% giá trị trái phiếu doanh nghiệp phát hành năm 2025 (24,3 tỷ USD) và so với dư nợ trái phiếu doanh nghiệp 54,3 tỷ USD.

Thị trường còn nhỏ một phần do nền tảng trái phiếu Việt Nam mới chỉ bằng 32% GDP, trong khi tín dụng ngân hàng bằng 157% GDP, theo VBMA. Kỳ hạn ngắn cũng là rào cản: 57% trái phiếu doanh nghiệp phát hành trong 8 tháng đầu năm 2026 có kỳ hạn từ 3 năm trở xuống, trong khi các dự án năng lượng, cấp nước và giao thông cần nguồn vốn 10-20 năm.

Ba văn bản pháp lý then chốt đang được hoàn thiện. Quyết định 21/2025/QĐ-TTg ban hành danh mục phân loại xanh đầu tiên cùng tiêu chí môi trường. Nghị định 84/2026/NĐ-CP giao Bộ Tài chính xây dựng đề án trái phiếu Chính phủ xanh. Quyết định 46/2026/QĐ-TTG hướng dẫn xác định dự án xanh, kinh tế tuần hoàn qua tổ chức đánh giá độc lập và yêu cầu doanh nghiệp tư nhân lập báo cáo ESG để được xét hỗ trợ lãi suất từ ngân sách.