Việt Nam: Nhà đầu tư được khuyến nghị tập trung vào quản trị như thước đo ESG chính

Các nhà đầu tư đánh giá yếu tố ESG nên bắt đầu từ quản trị — chữ 'G' trong cụm từ — bởi các cam kết về môi trường và xã hội chỉ có độ tin cậy khi được hỗ trợ bởi cơ chế quản trị tốt, theo một bài phân tích thị trường.

Điểm quản trị công ty của Việt Nam trong Thẻ điểm Quản trị công ty ASEAN 2024 đạt bình quân 60,2/130 điểm, gấp đôi kỳ đầu tiên nhưng vẫn thấp nhất khu vực. Chỉ có 69 doanh nghiệp Việt Nam đủ điều kiện chấm điểm, so với chuẩn 100 doanh nghiệp mỗi nước. Bài phân tích khuyến nghị bốn câu hỏi kiểm tra quản trị: vốn được phân bổ thế nào, kỷ luật có còn khi tiền dễ kiếm, lợi nhuận có thực sự thuộc về cổ đông, và ai đủ sức nói 'không' với người kiểm soát.

Trong cuộc khủng hoảng thị trường trái phiếu doanh nghiệp 2022-2023, 69 tổ chức phát hành chậm trả với khoảng 94.430 tỷ đồng, trong đó 43 doanh nghiệp bất động sản chiếm 83,6% giá trị, theo FiinRatings. Đòn bẩy của 33 doanh nghiệp bất động sản chậm trả đã tăng 9,5 lần so với cuối năm 2017. Nghiên cứu của MSCI công bố tháng 7/2024 trên 4.319 doanh nghiệp cho thấy nhóm xếp hạng ESG cao nhất có chi phí vốn bình quân 6,8%, thấp hơn 1,1 điểm phần trăm so với nhóm thấp nhất. Tại Mỹ, nhóm doanh nghiệp quản trị tốt nhất giai đoạn 2015-2023 có lợi suất vượt trội 2,7%/năm, đồng thời lợi nhuận cao hơn và biến động thấp hơn.

Theo khảo sát của PwC năm 2024 với 345 nhà đầu tư, 44% cho rằng báo cáo phát triển bền vững có tuyên bố thiếu căn cứ, còn 76% tin tưởng hơn khi thông tin được bảo đảm độc lập. Tại Việt Nam năm 2025, nhóm vốn hóa lớn đạt bình quân 50,8% điểm quản trị tối đa, nhóm vừa 39,5% và nhóm nhỏ 30,5%; nhưng doanh nghiệp tốt nhất nhóm nhỏ đạt 64,9%, cao hơn mức trung bình của nhóm lớn. Phân tích lưu ý rằng đánh giá quản trị phải thực hiện theo từng doanh nghiệp, không thể suy ra từ vốn hóa.