Việt Nam: Nhu cầu vốn dài hạn quyết định mặt bằng lãi suất

Lãi suất qua đêm bình quân liên ngân hàng giảm từ 6,3%/năm vào tháng 5 xuống còn 3,4%/năm vào tháng 9 – thậm chí xuống 0,48%/năm vào phiên 28/9 – nhưng sự cải thiện này chỉ là tạm thời, theo nhận định của ông Nguyễn Hoàng Linh, Kinh tế trưởng VCBF.

Nguyên nhân thanh khoản cải thiến đến từ ba yếu tố: tiến độ giải ngân đầu tư công tăng tốc, nhu cầu găm giữ ngoại tệ trái phép giảm, và việc sửa quy định LDR theo Thông tư 08. Tuy nhiên, ông Linh nhấn mạnh thanh khoản liên ngân hàng chỉ giải quyết nhu cầu ngắn hạn, không thể thay thế tiền gửi ổn định để tài trợ các dự án đầu tư dài hạn.

Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng GDP bình quân 10%/năm trở lên giai đoạn 2026-2030, với tổng đầu tư xã hội khoảng 40% GDP. Nhu cầu vốn đầu tư có thể vượt 300 tỷ USD vào năm 2030, riêng hạ tầng cần tới 450 tỷ USD. Việc tiếp tục dựa quá nhiều vào tiền gửi trong nước và tín dụng ngân hàng sẽ làm tăng cạnh tranh huy động, gây áp lực lên lãi suất, ông Linh nói. Ông cho rằng mở rộng huy động vốn quốc tế, đặc biệt bằng ngoại tệ, là cần thiết để giảm sức ép lên thị trường vốn trong nước. Lạm phát và tỷ giá là hai biến số quyết định dư địa của Ngân hàng Nhà nước. Xung đột Trung Đông leo thang có thể giữ giá năng lượng cao, buộc Fed thắt chặt thêm, thúc đẩy dòng vốn rút khỏi các thị trường mới nổi. Trong kịch bản căng thẳng hạ nhiệt, dòng ngoại tệ từ xuất khẩu, FDI, du lịch và kiều hối được cải thiện, giúp NHNN có thêm dư địa nới lỏng, nhưng lãi suất sẽ khó giảm sâu do cần giữ ổn định tỷ giá khi huy động vốn quốc tế.