Việt Nam không nên dựa quá nhiều vào tăng trưởng tín dụng, chuyên gia kinh tế ADB nói

Việt Nam cần chuyển từ mô hình tăng trưởng dựa nhiều vào vốn, lao động, tín dụng và đầu tư trực tiếp nước ngoài sang tăng trưởng dựa trên năng suất, đổi mới sáng tạo và giá trị gia tăng trong nước, ông Bùi Minh Giáp, chuyên gia kinh tế trưởng của Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) tại Việt Nam, đã nói trong một cuộc phỏng vấn đăng tải hôm thứ Bảy.

Ông cho rằng Chính phủ không nên cố thu hẹp khoảng cách giữa mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên và dự báo của ADB là 7,8% cho năm 2026 chủ yếu bằng nới lỏng tiền tệ hoặc mở rộng tín dụng nhanh. Cách tiếp cận bền vững hơn là cải cách thể chế, đơn giản hóa thủ tục đầu tư, cải thiện hạ tầng logistics và năng lượng, phát triển kỹ năng lao động, phát triển thị trường vốn, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, và tăng cường liên kết giữa FDI với doanh nghiệp trong nước, ông lập luận.

Với chỉ số giá tiêu dùng bình quân 8 tháng tăng 4,45% — gần mục tiêu cả năm khoảng 4,5% — dư địa nới lỏng tiền tệ đã thu hẹp, ông Giáp nói. Chính sách tiền tệ nên linh hoạt và có mục tiêu nhưng tập trung vào chất lượng và phân bổ tín dụng, không chỉ quy mô, ông nhấn mạnh. Nếu dòng vốn chảy mạnh vào bất động sản, tài sản tài chính hoặc các dự án đầu cơ, rủi ro lạm phát, giá tài sản, tỷ giá và nợ xấu sẽ gia tăng, ông cảnh báo.

Thâm hụt thương mại hơn 20 tỷ USD trong 8 tháng đầu năm 2026 cần được theo dõi thận trọng nhưng chưa hẳn đáng lo ngại nếu nhập khẩu chủ yếu là máy móc, thiết bị và nguyên liệu phục vụ mở rộng sản xuất, ông Giáp nói. Ông nhấn mạnh chính sách tài khóa nên đóng vai trò lớn hơn thông qua đầu tư công chất lượng cao vào hạ tầng giao thông, logistics, năng lượng, hạ tầng số và thích ứng khí hậu, trong khi cải cách thể chế nên tháo gỡ các điểm nghẽn cho đầu tư tư nhân.

Ở mức khoảng 145% tổng sản phẩm quốc nội, tín dụng ngân hàng vẫn là kênh huy động vốn chủ đạo của nền kinh tế, nhưng Việt Nam cần một cấu trúc tài chính cân bằng hơn bao gồm thị trường trái phiếu doanh nghiệp sâu hơn, ông Giáp nói.