Việt Nam: Quốc hội thảo luận sửa luật bất động sản để giảm rủi ro tín dụng

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho biết tại phiên thảo luận ngày 25/10 rằng nguồn thu từ đất đai hiện đóng góp 60%-65% tổng chi đầu tư công cấp xã, phường, và sự đình trệ thị trường bất động sản đã ảnh hưởng trực tiếp đến thu ngân sách, gây tắc nghẽn dòng luân chuyển tiền tệ và làm suy giảm khả năng hấp thụ vốn của doanh nghiệp.

Thảo luận ba dự án luật gồm Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh Bất động sản (sửa đổi), các đại biểu thống nhất rằng khuôn khổ pháp lý phải vận hành như một chuỗi liên hoàn khép kín: giải phóng mặt bằng, tạo lập tài sản và lưu thông thị trường. Bất kỳ nút thắt nào tại một công đoạn cũng sẽ gây đình trệ toàn bộ chuỗi, khiến dòng vốn đầu tư bị kẹt cứng và gia tăng áp lực nợ xấu lên hệ thống ngân hàng. Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh mục tiêu ban hành Luật Đất đai có chất lượng cao, đạt tuổi thọ ổn định từ 10 đến 15 năm, khắc phục tình trạng luật vừa ban hành đã vướng mắc.

Đại biểu Phan Đức Hiếu (Đoàn Hưng Yên) đề xuất loại bỏ trùng lặp thủ tục giữa Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh Bất động sản, dồn toàn bộ quy định về điều kiện chủ đầu tư và trình tự dự án vào Luật Kinh doanh Bất động sản, đồng thời Chính phủ chỉ ban hành một Nghị định duy nhất hướng dẫn chung. Đại biểu Bùi Xuân Hải (Đoàn Hải Phòng) cho rằng quy định bắt buộc chủ đầu tư cũ phải hoàn thành 100% nghĩa vụ tài chính về đất mới được chuyển nhượng dự án là thiếu thực tế, kiến nghị cho phép chuyển nhượng thông qua cơ chế "nghĩa vụ liên đới" giữa hai bên.

Về huy động vốn trái phép, đại biểu Bùi Xuân Hải chỉ rõ một số chủ đầu tư ký văn bản thỏa thuận hoặc hợp đồng đặt cọc để thu tiền đến 100% giá trị bất động sản khi dự án chưa đủ điều kiện, dùng sai mục đích và gây nợ tranh chấp. Ông đề xuất cấm tuyệt đối hành vi này và cho phép thu tiền đặt cọc không quá 5% giá trị bất động sản, toàn bộ số tiền phải phong tỏa tại tài khoản ngân hàng thương mại. Đại biểu Trần Hoàng Ngân (Đoàn TP. Hồ Chí Minh) yêu cầu tách bạch trách nhiệm giữa chủ đầu tư và cư dân: người dân mua nhà ngay tình đã hoàn thành 100% nghĩa vụ tài chính phải được cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở ngay, dù chủ đầu tư vi phạm quy hoạch hay nợ thuế.