Việt Nam đề xuất đánh thuế đất bỏ hoang 0,2% để chống đầu cơ

Bộ Tài chính Việt Nam đã đề xuất đánh thuế đối với đất bỏ hoang hoặc chậm đưa vào sử dụng với mức thuế suất 0,2% giá đất, tương đương mức đang áp dụng đối với đất lấn chiếm.

Đề xuất này đánh dấu lần đầu tiên khái niệm "đất bỏ hoang" được đưa vào dự thảo luật thuế với tư cách đối tượng chịu mức thuế cao — gần gấp 7 lần mức 0,03% áp dụng cho đất ở trong hạn mức. Chính sách nhằm chống đầu cơ đất, khi người sở hữu hưởng lợi từ quá trình đô thị hóa và đầu tư hạ tầng mà không phát triển đất.

Tuy nhiên, mức thuế 0,2% cố định có thể không phát huy hiệu quả nếu giá đất tăng nhanh hơn nghĩa vụ thuế, biến khoản thuế thành "phí chờ tăng giá" thay vì công cụ răn đe. Bộ Tài chính gợi ý nghiên cứu lộ trình thuế lũy tiến từ 0,2% lên 0,3%, 0,5% hoặc cao hơn, tùy theo thời gian bỏ hoang và mức độ đầu cơ.

Chính sách cần phân biệt giữa đất bỏ hoang do lỗi của chủ sở hữu và đất không thể sử dụng vì nguyên nhân khách quan như chờ điều chỉnh quy hoạch hoặc vướng mắc thủ tục. Cần có tiêu chí cụ thể, cơ chế miễn, giảm cho các trường hợp người già, gia đình có con đi học, hoặc bất khả kháng.

Chống đầu cơ, giải phóng nguồn lực đất đai bị đóng băng là cần thiết, nhưng phải có "van chính sách" để bảo đảm công bằng và quyền lợi chính đáng của người dân, Bộ Tài chính cho biết.