Việt Nam: Thị trường trái phiếu là chìa khóa thu hẹp khoảng trống vốn dài hạn

Phát triển trái phiếu hạ tầng, nâng cao tính minh bạch và khả năng định giá rủi ro sẽ giúp mở rộng cơ hội huy động vốn dài hạn từ nhà đầu tư trong và ngoài nước, theo ông Đỗ Lê Thành Đạt, Phó Giám đốc, Chuyên gia phân tích Khối Xếp hạng tín nhiệm và Nghiên cứu của VIS Rating.

Trái phiếu bổ trợ cho tín dụng ngân hàng, vốn chủ yếu có kỳ hạn ngắn trong khi các dự án hạ tầng, năng lượng, bất động sản công nghiệp hay chuyển đổi xanh cần vốn từ 10 đến 30 năm. Ông Đạt cho biết nguồn vốn kỳ hạn trên một năm chỉ chiếm khoảng 15% tổng nợ phải trả của các ngân hàng, tính theo trung vị.

Nhu cầu vốn hạ tầng giai đoạn 2026 - 2030 ước tính vượt 450 tỷ USD, trong đó khu vực tư nhân đóng góp trên 150 tỷ USD; khoảng 20 - 25 tỷ USD cần huy động qua thị trường vốn. Giai đoạn 2021 - 2025, vốn huy động qua kênh này mới đạt khoảng 3,9 tỷ USD. Nguồn tiền dài hạn trong nước bao gồm Quỹ Bảo hiểm xã hội khoảng 1,5 triệu tỷ đồng và doanh nghiệp bảo hiểm khoảng 902 nghìn tỷ đồng.

Ông Đạt nhấn mạnh ba yếu tố: phân bổ vốn theo giai đoạn, dự báo và kiểm soát dòng tiền, cấu trúc công cụ nợ với bảo lãnh hoặc phân lớp rủi ro. Ông cũng dẫn tiến triển về xếp hạng tín nhiệm, khi Moody's nâng triển vọng lên Tích cực tháng 5/2026 và R&I nâng xếp hạng Việt Nam lên BBB- tháng 10/2026.