Việt Nam: Làn sóng IPO trở lại giữa lúc thị trường hạ nhiệt, bài toán định giá khắt khe hơn

Một làn sóng phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) đang quay trở lại tại Việt Nam, với sự tham gia của nhiều doanh nghiệp từ các lĩnh vực tài chính tiêu dùng, giải trí và vật liệu xây dựng, ngay cả khi thị trường chứng khoán rộng lớn hơn đang có dấu hiệu hạ nhiệt.

Theo Deloitte, Đông Nam Á ghi nhận 47 thương vụ IPO trong nửa đầu năm 2026, huy động hơn 3,07 tỷ USD — tăng 117,7% so với mức 1,41 tỷ USD cùng kỳ năm trước. Việt Nam đóng góp 4 thương vụ đáng chú ý gồm CTCP Hạ tầng GELEX (mã GEL) huy động 2.882 tỷ đồng, CTCP Chứng khoán LPBank huy động 4.256 tỷ đồng, CTCP Đầu tư Điện Máy Xanh huy động 13.315 tỷ đồng và CTCP Phát triển Nông nghiệp Hòa Phát (mã HPA) huy động 1.257 tỷ đồng. Các đợt chào bán sắp tới bao gồm CTCP Đầu tư F88 (hơn 22 triệu cổ phiếu, giá 71.000 đồng/cp), CTCP DatViet VAC Group Holdings (11,15 triệu cổ phiếu, giá 54.800 đồng/cp) và Công ty cổ phần Công nghệ Á Mỹ (Amy Grupo) (16,1 triệu cổ phiếu, giá 48.900 đồng/cp).

Bất chấp hoạt động IPO sôi động, thị trường chứng khoán đang suy yếu. Chứng khoán SSI cho biết VN-Index đang giao dịch ở mức P/E dự phóng năm 2026 chỉ hơn 10 lần, tiệm cận mức bình quân dài hạn. Khối ngoại đã bán ròng 80,3 nghìn tỷ đồng trong nửa đầu năm 2026, tiếp tục xu hướng bán ròng, với giá trị giao dịch bình quân đạt khoảng 25,5 nghìn tỷ đồng/phiên.

F88, được Vietcap tư vấn, kỳ vọng lợi nhuận sau thuế sẽ đạt gần 1.200 tỷ đồng trong năm 2026 và gần 1.700 tỷ đồng vào năm 2027, với P/E năm 2026 khoảng 15 lần. Công ty đang quản lý dư nợ phải thu từ hoạt động cho vay cầm cố đạt 5.832,4 tỷ đồng. Amy Grupo, cũng được Vietcap tư vấn, dự báo doanh thu tăng trưởng kép 23%/năm và lợi nhuận sau thuế tăng trưởng 24%/năm trong ba năm tới, với giá chào bán 48.900 đồng/cp tương ứng P/E khoảng 9,8 lần.

Tâm lý nhà đầu tư thận trọng thể hiện rõ. Điện Máy Xanh chỉ bán được 166 triệu trong tổng số 179,5 triệu cổ phiếu chào bán, với nhà đầu tư tổ chức hấp thụ khoảng 90%. Gia đình Chủ tịch DIC Corp Nguyễn Hùng Cường đã bị bán giải chấp 9,68 triệu cổ phiếu DIG. CTCP Phú Tài (mã PTB) đã dừng kế hoạch chào bán hơn 20,08 triệu cổ phiếu với giá 12.000 đồng/cp do điều kiện thị trường không thuận lợi.

Ông Lâm Văn Vân, đại diện Quỹ đầu tư ECI Capital, nhận định nhà đầu tư đang ưu tiên bảo toàn vốn và quản trị rủi ro. "Họ sẵn sàng xuống tiền nếu doanh nghiệp có mức định giá hợp lý và câu chuyện tăng trưởng đủ sức thuyết phục, nhưng cũng sẽ không ngần ngại đứng ngoài nếu cảm thấy phần thưởng kỳ vọng không tương xứng", ông nói. Làn sóng IPO đang mở ra cơ hội, nhưng chỉ những doanh nghiệp có câu chuyện thuyết phục mới có thể chinh phục dòng tiền đầu tư.