Việt Nam: Một số doanh nghiệp Trung Quốc quay lại sản xuất sau khi rời đi

Một năm sau khi chính sách thuế quan của chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump thúc đẩy làn sóng dịch chuyển sản xuất toàn cầu ra khỏi Trung Quốc, một số doanh nghiệp đang quay lại, nhận thấy chi phí và độ phức tạp của chuỗi cung ứng bên ngoài Trung Quốc khó quản lý hơn dự tính ban đầu.

Heather Kuang, Phó chủ tịch Dawang Metals, công ty đúc kim loại của Trung Quốc, cho biết một khách hàng lớn của Mỹ từng chuyển một phần đơn hàng sang Ấn Độ để tránh thuế nhưng sau đó phải quay lại với những đơn hàng mới sau khi gặp vấn đề tại Ấn Độ. Dawang Metals cũng từng cân nhắc đưa một phần sản xuất ra nước ngoài nhưng cuối cùng từ bỏ kế hoạch, với lý do lợi thế về chuỗi cung ứng của Trung Quốc quá lớn và khó tái tạo ở nơi khác.

Một số doanh nghiệp từng chuyển nguồn cung theo chiến lược "Trung Quốc +1" đang đưa đơn hàng trở lại, gặp khó khăn về lao động có tay nghề, mạng lưới nhà cung cấp và nguồn điện ổn định. Jin Chaofeng, Giám đốc một hãng xuất khẩu đồ nội thất ngoài trời tại Hàng Châu, đã chuyển sản xuất về lại Trung Quốc sau khi nhận thấy ngay cả những vật dụng cơ bản như ốc vít cũng phải nhập từ Trung Quốc cho cơ sở ở nước ngoài.

Bài toán thuế cũng thay đổi. Theo ước tính của Economist Intelligence Unit hồi tháng 7, mức thuế hiệu dụng của Mỹ đối với hàng hóa Trung Quốc khoảng 20%, cao hơn so với Indonesia (13,4%) hay Thái Lan (4,5%), nhưng Washington đã mở rộng áp thuế đối với nhiều quốc gia, khiến khoảng cách lợi thế thu hẹp. Hai nguồn tin cho biết Target đã đưa một số đơn hàng trở lại nhà cung cấp Trung Quốc do gián đoạn chuỗi cung ứng.

Dù vậy, Việt Nam, Indonesia và Ấn Độ vẫn là những điểm đến lớn của làn sóng đa dạng hóa chuỗi cung ứng, thu hút hàng tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài. Yu Yangxian, người kinh doanh tủ điện tử và máy bán hàng tự động, cho biết công ty của bà duy trì khoảng 1/8 tổng công suất tại Việt Nam như một phương án dự phòng, với khả năng mở rộng nếu thuế quan của Mỹ tăng mạnh. Summer Hu, một đại lý bán hàng tại Ninh Ba chuyên sản phẩm quà tặng và thể thao ngoài trời, cho biết công ty chưa ghi nhận đơn hàng từ Mỹ tăng trở lại và mô tả cạnh tranh rất khốc liệt.