Việt Nam chuyển hướng thu hút FDI từ ưu đãi sang tạo giá trị

Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đã ban hành Nghị quyết số 19, thiết lập mô hình phát triển mới cho Việt Nam, gắn thu hút đầu tư nước ngoài với hiệu quả phát triển.

Nghị quyết thúc đẩy chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo, gia tăng giá trị và tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp nước ngoài với doanh nghiệp trong nước, nhằm bảo đảm tự chủ chiến lược. Sự chuyển dịch này không thu hẹp phạm vi thu hút FDI mà thể hiện góc nhìn toàn diện hơn, đánh giá tác động dài hạn của dòng vốn ngoại đối với toàn bộ nền kinh tế - xã hội.

Các tiêu chí đánh giá hiệu quả dự án đầu tư đã thay đổi: vốn FDI đăng ký và tổng kim ngạch xuất khẩu được xem xét cùng với các chỉ số về giá trị gia tăng trong nước và năng suất nhân tố tổng hợp. Nghị quyết cũng chuyển từ tư duy “tiền kiểm” sang chấp nhận và quản trị rủi ro thông qua các cơ chế thử nghiệm có kiểm soát như sandbox.

Định hướng mới yêu cầu thiết kế ưu đãi dựa trên chức năng và năng lực mà dự án mang lại, như xây dựng trung tâm R&D hoặc trụ sở khu vực, thay vì chủ yếu dựa vào ngành nghề và quy mô vốn. Việt Nam nhận thức rằng năng lực cạnh tranh dài hạn trong thu hút FDI không nên phụ thuộc vào ưu đãi thuế phí mà phải đến từ chất lượng hạ tầng, năng lực số và chất lượng nguồn nhân lực.