Việt Nam: Dự thảo ưu đãi du lịch đặt ngưỡng vốn 3.000 tỷ đồng

Dự thảo Nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch Việt Nam chỉ dành ưu đãi đầu tư cho dự án có vốn đăng ký từ 3.000 tỷ đồng trở lên, khiến nhiều đại biểu Quốc hội lo ngại phần lớn doanh nghiệp du lịch trong nước khó tiếp cận.

Theo dự thảo thảo luận tại tổ sáng 7/11 trong Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, dự án du lịch được chia ba nhóm với vốn đầu tư tối thiểu lần lượt 3.000 tỷ đồng, 10.000 tỷ đồng và 30.000 tỷ đồng. Dự án đáp ứng ngưỡng vốn cùng điều kiện về tỷ trọng hạng mục du lịch, quy mô lao động và địa bàn sẽ được ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp, tiền thuê đất và thời hạn hoạt động.

Đại biểu Trần Quang Tâm (Đắk Lắk) cho rằng ngưỡng 3.000 tỷ đồng đến 30.000 tỷ đồng khiến phần lớn doanh nghiệp du lịch trong nước khó tiếp cận, trong khi hơn 90% doanh nghiệp du lịch có quy mô nhỏ và vừa, cùng hộ kinh doanh, hợp tác xã. Ông đề nghị hạ ngưỡng vốn với một số loại hình tại địa bàn có tiềm năng nhưng hạ tầng chưa phát triển, đồng thời bổ sung tiêu chí sử dụng lao động địa phương và tỷ lệ nội địa hóa chuỗi cung ứng. Đại biểu Lò Thị Luyến (Điện Biên) cho rằng việc giảm một nửa ngưỡng vốn và lao động tại địa bàn khó khăn vẫn chưa đủ: sau khi giảm, dự án du lịch chất lượng cao vẫn phải đạt 1.500 tỷ đồng và 500 lao động thường xuyên, dự án du lịch động lực cần 5.000 tỷ đồng và 750 lao động. Bà đề nghị giảm điều kiện tại địa bàn miền núi xuống khoảng 20-25% ngưỡng chung thay vì một nửa.

Đại biểu Trần Vũ Khiêm (Quảng Trị) cho rằng mức vốn này là rào cản đáng kể với địa bàn khó khăn, trong khi du lịch miền núi, vùng sâu vùng xa phát triển dựa trên điểm đến nhỏ gắn với cảnh quan, di sản và cộng đồng. Ông Nguyễn Đắc Vinh, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, cơ quan thẩm tra, cho biết việc mở rộng ưu đãi cần đánh giá đầy đủ tác động và khả năng cân đối nguồn lực; dự kiến năm 2027 Quốc hội xem xét sửa đổi Luật Du lịch. Dự thảo tập trung hỗ trợ theo dự án, không theo doanh nghiệp, dựa trên 5 tiêu chí: loại hình du lịch, quy mô dự án, địa bàn, hiệu quả kinh tế và yêu cầu phát triển bền vững.

Về kiểm soát chất lượng, đại biểu Trần Lan Phương (Hải Phòng) cho rằng vốn lớn chưa đồng nghĩa chất lượng sản phẩm du lịch, nêu ví dụ dự án 30.000 tỷ đồng chỉ dành 15.000 tỷ đồng cho hạng mục du lịch và đề nghị có cơ chế hạch toán rõ ràng với dự án đa chức năng. Đại biểu Trần Quang Tâm cảnh báo ranh giới giữa hạ tầng du lịch thực chất với condotel, biệt thự nghỉ dưỡng không rõ ràng, nhà đầu tư có thể nâng vốn đăng ký vượt ngưỡng 10.000 tỷ đồng hoặc 30.000 tỷ đồng rồi chậm triển khai hoặc chuyển nhượng. Dự thảo yêu cầu tối thiểu 50% cho hạng mục du lịch, loại trừ casino, kinh doanh giải trí và bất động sản, hạch toán riêng hoạt động du lịch và giải ngân tối thiểu 30% vốn đăng ký trong 3 năm.