Việt Nam: Xúc tiến thương mại phải giúp doanh nghiệp đáp ứng tiêu chuẩn xanh, quan chức cho biết

Ông Bùi Quang Hưng, Phó Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại, cho biết các tiêu chuẩn xanh như CBAM và EUDR của Liên minh châu Âu đang trở thành điều kiện bắt buộc đối với hàng xuất khẩu Việt Nam, đòi hỏi chiến lược xúc tiến thương mại phải thay đổi cơ bản.

Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon của EU bước vào giai đoạn chính thức từ ngày 1/1/2026, yêu cầu đo lường, báo cáo và kiểm chứng phát thải carbon, tác động trực tiếp đến các ngành thép và xi măng. Quy định chống phá rừng của EU tập trung vào tính minh bạch chuỗi cung ứng và truy xuất nguồn gốc, ảnh hưởng đến cà phê, cao su, gỗ. Ông Hưng lưu ý rằng trong khi nhiều doanh nghiệp lớn đã đầu tư công nghệ và hệ thống truy xuất, các doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn còn khoảng cách đáng kể.

Để giải quyết vấn đề này, Cục Xúc tiến thương mại đang chuyển từ tư duy giúp doanh nghiệp tìm thị trường sang giúp doanh nghiệp vào và duy trì thị trường, thông qua cảnh báo sớm về quy định mới, chương trình đào tạo, lồng ghép yêu cầu xanh vào hội chợ và sự kiện kết nối, đồng thời thúc đẩy chuyển đổi số gắn với chuyển đổi xanh. Cục cũng kết nối doanh nghiệp với nhà cung cấp công nghệ, tổ chức chứng nhận và định chế tài chính để hỗ trợ quá trình chuyển đổi.

Ông Hưng nhấn mạnh xúc tiến thương mại phải chuyển từ xúc tiến sản phẩm sang xúc tiến chuỗi giá trị, vì CBAM và EUDR tác động đến toàn bộ chuỗi cung ứng. Nếu làm tốt, tiêu chuẩn xanh có thể trở thành động lực để doanh nghiệp Việt Nam nâng cấp năng lực, chuyển từ cạnh tranh bằng giá sang cạnh tranh bằng chất lượng, minh bạch và tuân thủ, qua đó nâng cao giá trị và khả năng tiếp cận thị trường dài hạn.