Việt Nam: Cải cách thủ tục hành chính giảm chi phí nhưng doanh nghiệp vẫn gặp khó khăn

Dù cải cách thủ tục hành chính đã đạt nhiều kết quả, các doanh nghiệp Việt Nam vẫn mất thời gian, chi phí và cơ hội do những vướng mắc trong thực thi, theo một hội thảo tại Hà Nội.

TS. Mạc Quốc Anh, Phó chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa TP. Hà Nội cho biết, doanh nghiệp từng phải dành 25-28% thời gian làm việc mỗi ngày cho thủ tục hành chính. Tỷ lệ này đã giảm nhờ chuyển đổi từ hồ sơ giấy sang trực tuyến, như hóa đơn điện tử, nộp thuế và hải quan. Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn gặp khó về đất đai, đầu tư, xây dựng, phòng cháy chữa cháy, hoàn thuế GTGT và kiểm tra chuyên ngành. Với doanh nghiệp xuất nhập khẩu, kiểm tra chất lượng nguyên liệu có thể khiến hàng lưu kho dài ngày, tăng chi phí logistics và ảnh hưởng đến tiến độ giao hàng.

Bà Ngô Thị Tuyết, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), cho biết Bộ đã cắt giảm, đơn giản hóa 629 thủ tục hành chính, rút ngắn 9.007 ngày giải quyết và giảm 5.318 tỷ đồng chi phí tuân thủ so với năm 2024. Bà nhấn mạnh, kết quả cắt giảm cần được kiểm chứng bằng trải nghiệm thực tế; nếu thủ tục bãi bỏ nhưng phát sinh giấy tờ khác, gánh nặng chưa thực sự giảm.

Bà Nguyễn Minh Thảo, Viện Nghiên cứu Chính sách và Chiến lược (Bộ Tài chính), đánh giá thể chế là điểm nghẽn lớn nhất trong ba điểm nghẽn (thể chế, hạ tầng, nhân lực). Bà kêu gọi chuyển từ tư duy “không quản được thì cấm” sang kiến tạo, hậu kiểm. Ông Nguyễn Khánh Ngọc, Chủ tịch Hội Luật gia Việt Nam, cho biết quy định chồng chéo, thiếu thống nhất và thủ tục nhiều tầng nấc làm tăng chi phí tuân thủ, ảnh hưởng đến tăng trưởng.

Bà Thảo cho rằng cải cách cần thực chất, lấy doanh nghiệp làm trung tâm, hướng tới môi trường kinh doanh thông thoáng, ổn định. Tính ổn định của chính sách đặc biệt quan trọng với nhà đầu tư nước ngoài. Hiệu quả cần được đánh giá bằng kết quả thực tế, không chỉ số liệu báo cáo.