Việt Nam: Công nghiệp hàng không trước cơ hội và thách thức khi chuỗi cung ứng dịch chuyển sang châu Á

Ngành công nghiệp hàng không Việt Nam, dù còn ở giai đoạn phát triển sơ khai, đang đứng trước cơ hội và rào cản lớn khi thị phần toàn cầu dịch chuyển sang khu vực châu Á - Thái Bình Dương, theo các quan chức ngành tại một hội nghị ngày 31/7.

Công nghiệp hàng không toàn cầu đạt doanh thu khoảng 1.000 tỷ USD trong các năm 2024 và 2025, theo ông Nguyễn Vân, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Công nghiệp hỗ trợ TP Hà Nội (HANSIBA). Phân khúc bảo trì, sửa chữa và đại tu (MRO) có giá trị lớn hơn nhiều so với các phương tiện vận tải khác. Các chi tiết như cấu trúc thân vỏ, linh kiện composite và gia công cơ khí chính xác chiếm khoảng 70% ngành, tương đương khoảng 863 tỷ USD vào năm 2030, tạo cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam.

Tập đoàn Sun Group đã ký thỏa thuận liên doanh với HAECO, Japan Airlines và Toyota Tsusho để phát triển tổ hợp MRO trị giá 360 triệu USD tại Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn, cơ sở bảo dưỡng máy bay quy mô lớn đầu tiên tại sân bay tư nhân của Việt Nam. Hà Nội cũng đặt ưu tiên hỗ trợ ngành hàng không và đã làm việc với Airbus về phát triển nhân lực và mở rộng chuỗi cung ứng.

Tuy nhiên, năng lực MRO tại Đông Nam Á vẫn phụ thuộc vào các trung tâm truyền thống như Singapore, Malaysia, Indonesia và Thái Lan. Việt Nam thiếu công nghiệp hỗ trợ, hạ tầng đồng bộ, nguồn nhân lực chất lượng cao và năng lực R&D, khiến một lượng lớn chi phí bảo dưỡng máy bay chảy ra nước ngoài. Ông Uông Việt Dũng, Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam, cho biết quy hoạch hệ thống cảng hàng không quốc gia xác định 3 cảng quốc tế lớn là Gia Bình, Long Thành và Chu Lai, khuyến khích đầu tư tư nhân. Đại diện doanh nghiệp đề xuất Nhà nước hỗ trợ chứng nhận, hạ tầng kỹ thuật, phòng thí nghiệm và đào tạo chuyên sâu.