Việt Nam: Ngành cà phê được khuyến nghị vượt qua lợi thế giá rẻ

Việt Nam, quốc gia sản xuất cà phê lớn thứ hai thế giới và đứng đầu về cà phê Robusta, cần nâng cấp chuỗi giá trị từ canh tác đến chế biến để duy trì sức cạnh tranh, theo ông Binu Jacob, Tổng giám đốc Nestlé Việt Nam.

Phát biểu tại phiên thảo luận trong khuôn khổ Hội nghị Fortune Southeast Asia 500 Summit, ông Jacob cho rằng không có giải pháp hay công nghệ đơn lẻ nào đủ sức giải quyết các thách thức từ biến đổi khí hậu, suy giảm chất lượng đất và áp lực nguồn nước. Hiệu quả sản xuất cần được xây dựng từ sự kết hợp giữa giống cây phù hợp, điều kiện đất đai, quản lý nước và chia sẻ kinh nghiệm giữa nông hộ.

Nestlé đã phối hợp với Viện Khoa học Kỹ thuật Nông Lâm nghiệp Tây Nguyên (WASI) nghiên cứu giống cà phê kháng bệnh, cần ít nước và giảm thuốc bảo vệ thực vật. Qua kỹ thuật nuôi cấy mô, một lá cà phê có thể nhân thành khoảng 2.000 cây giống. Trong 15 năm, chương trình đã phân phối 100 triệu cây giống cà phê kháng bệnh cho nông dân Tây Nguyên với giá hỗ trợ.

Ông Jacob nhấn mạnh năng suất cà phê thường suy giảm sau 7-10 năm, đòi hỏi tái canh. Ông cũng ủng hộ nông nghiệp tái sinh, bao gồm đa dạng hóa cây trồng. Nestlé khuyến khích nông dân trồng xen hồ tiêu, bơ và cây ăn quả. Trồng xen canh có thể tăng thu nhập 30-150% mà không giảm năng suất cà phê trên mỗi hecta.

Ngành cà phê Việt Nam không còn dựa vào lợi thế giá rẻ truyền thống khi thị trường xuất khẩu nâng tiêu chuẩn về chất lượng và bền vững. Nestlé, một trong những đơn vị thu mua lớn nhất, chiếm khoảng 20-25% sản lượng cả nước. Ông Jacob cho rằng nông hộ quy mô nhỏ có thể chuyển đổi sang canh tác tái sinh, nhưng quá trình này cần thời gian, kiên nhẫn và phối hợp dài hạn giữa doanh nghiệp, cơ quan quản lý và nông dân.