Việt Nam: Cải tổ luật hải quan nới lỏng thủ tục thương mại cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu

Ngày 11/9, các cơ quan chức năng đã công bố loạt cải cách về quy định hải quan và ngoại thương của Việt Nam, nhằm giảm chi phí tuân thủ và thời gian xử lý thủ tục cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu.

Luật Hải quan sửa đổi năm 2026 là đợt điều chỉnh lớn nhất kể từ năm 2014, sửa đổi, bổ sung hơn 30 điều khoản. Một điểm đáng chú ý là bổ sung cơ chế quản lý tuân thủ, theo đó doanh nghiệp chủ động tuân thủ pháp luật sẽ được hưởng chính sách ưu tiên, giảm mức độ kiểm tra, giám sát và kiểm tra sau thông quan.

Luật sửa đổi lần đầu thiết lập hành lang pháp lý cho hoạt động xuất nhập khẩu qua nền tảng thương mại điện tử, đồng thời quy định rõ trách nhiệm của chủ quản sàn giao dịch trong quản lý hàng hóa. Đối với đại lý làm thủ tục hải quan, điều kiện về hạ tầng công nghệ thông tin và trình độ nhân viên được bãi bỏ, mở rộng quyền thực hiện thêm một số thủ tục hành chính.

Cùng với sửa đổi luật Hải quan, Nghị định 292/2026/NĐ-CP thay thế Nghị định 69/2018/NĐ-CP hướng dẫn Luật Quản lý ngoại thương. Nghị định mới làm rõ quyền kinh doanh xuất nhập khẩu của doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, tháo gỡ vướng mắc về hoạt động xuất nhập khẩu tại chỗ của thương nhân nước ngoài không hiện diện tại Việt Nam, và phân cấp thẩm quyền cho phép nhập khẩu hàng hóa cấm hoặc hạn chế từ Thủ tướng sang Bộ trưởng.