Việt Nam thúc đẩy chấm điểm tín dụng từ dữ liệu dòng tiền

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà cho biết ngày 6/10 rằng việc biến dữ liệu thanh toán thường nhật thành cơ sở chấm điểm tín dụng là chìa khóa tài chính toàn diện, khi gần 90% người trưởng thành đã có tài khoản.

Dữ liệu thanh toán không dùng tiền mặt có thể mở ra cơ hội vay vốn cho người tiêu dùng vẫn chọn trả tiền mặt khi nhận hàng, chiếm 77,5% giao dịch thương mại điện tử bán lẻ năm 2025, dù quy mô thương mại điện tử đạt 38,5 tỷ USD, gấp gần mười lần năm 2015. PGS.TS Lê Thanh Tâm, Viện Ngân hàng – Tài chính, Đại học Kinh tế Quốc dân, khẳng định cuộc đua mở tài khoản đã hoàn tất, áp lực tiếp theo là kích hoạt sử dụng thực tế, đồng thời đề xuất đưa dư nợ mua trước trả sau vào hệ thống Trung tâm Thông tin Tín dụng Quốc gia (CIC).

Đến tháng 8/2026, thanh toán không dùng tiền mặt tăng 34,56% về số lượng và 13,26% về giá trị so với cùng kỳ, kênh di động tăng 46,57% về số lượng và 21,77% về giá trị, mã QR tăng 6,66% về số lượng và 25,85% về giá trị, theo Ngân hàng Nhà nước. Ông Nguyễn Thanh Tùng, Phó Tổng Giám đốc NAPAS, cho biết hệ thống kết nối 70 thành viên xử lý khoảng 12 tỷ giao dịch trong năm 2025, riêng chuyển tiền nhanh 24/7 gánh hơn 45 triệu giao dịch mỗi ngày.

Đến cuối năm 2025, 88,96% người trưởng thành có tài khoản, giá trị thanh toán không dùng tiền mặt gấp 28 lần GDP. Ngành ngân hàng đã làm sạch 174,5 triệu hồ sơ cá nhân và 2,92 triệu hồ sơ tổ chức qua căn cước gắn chip và VNeID, cảnh báo tự động giúp tạm dừng hoặc hủy bỏ 1,9 triệu giao dịch nghi vấn, bảo vệ hơn 6.300 tỷ đồng. Cho vay tiêu dùng tăng 26%, nợ quá hạn thẻ tín dụng 6-8%, khoảng 60% người trẻ đang gánh ít nhất một khoản nợ tiêu dùng.