Việt Nam: Ngành sầu riêng đối mặt điểm nghẽn sản lượng, chất lượng và logistics

Ngành sầu riêng Việt Nam, sau một thập kỷ mở rộng diện tích và sản lượng nhanh chóng, đang đối mặt với hàng loạt điểm nghẽn về chất lượng, kiểm soát đầu vào, logistics và phối hợp giữa doanh nghiệp với cơ quan quản lý.

Phát biểu tại tọa đàm về xuất khẩu sầu riêng bền vững, ông Nguyễn Quốc Mạnh, Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, cho biết diện tích trồng sầu riêng tăng từ khoảng 31.000 ha năm 2015 lên khoảng 195.000 ha cuối năm 2025, sản lượng tăng từ khoảng 600.000 tấn năm 2020 lên 1,8 triệu tấn năm 2025, dự kiến vượt 2 triệu tấn năm 2026. Sự phát triển quá nhanh bộc lộ khó khăn trong kiểm soát chất lượng, quản lý giống và sinh vật gây hại, cũng như việc cấp và quản lý mã số vùng trồng theo yêu cầu nước nhập khẩu.

Ông Vũ Duy Hải, Tổng Giám đốc Vinacam, chỉ ra 4 điểm nghẽn: chất lượng vật tư nông nghiệp, kiểm soát hóa chất, tiêu chuẩn xuất khẩu và sự phối hợp của cơ quan quản lý. Ông dẫn chứng việc nhiễm Cadimi trong phân bón DAP với hàm lượng lên tới 28 ppm và chất vàng O dùng trong xử lý sau thu hoạch đã khiến hàng trăm container sầu riêng bị Trung Quốc trả về.

Ông Nguyễn Thanh Bình, Chủ tịch Hiệp hội Rau quả Việt Nam (VINAFRUIT), cho rằng chất lượng là điểm nghẽn lớn nhất. Năng lực kiểm nghiệm còn hạn chế; Việt Nam có 50 cơ sở kiểm nghiệm được Trung Quốc công nhận nhưng các vùng sản xuất lớn như Tây Nguyên lại thiếu. Ông kiến nghị đẩy nhanh cấp mã số vùng trồng, hướng dẫn truy xuất nguồn gốc, xây dựng "luồng xanh" và cửa khẩu thông minh.