Việt Nam: Khoảng trống giá trị gia tăng trong xuất khẩu thúc đẩy phát triển nhà cung cấp nội địa

Xuất khẩu của Việt Nam có tỷ lệ giá trị gia tăng nước ngoài cao hơn mức trung bình của OECD, với phần giá trị nội địa vẫn còn nhiều dư địa để nâng cao, theo OECD và các chuyên gia trong nước.

Dữ liệu thương mại tính theo giá trị gia tăng (TiVA) của OECD cho thấy giá trị gia tăng nước ngoài chiếm khoảng 48% xuất khẩu của Việt Nam, so với mức bình quân 30,4% của OECD. Khu vực FDI đóng góp 81% kim ngạch xuất khẩu, trong khi doanh nghiệp trong nước chiếm 19%. Kim ngạch xuất khẩu năm 2025 đạt 476 tỷ USD và ước đạt 374 tỷ USD trong 8 tháng đầu năm 2026.

Các chuyên gia cho rằng cần đẩy mạnh chế biến sâu, xây dựng thương hiệu và phát triển chuỗi cung ứng nội địa để giữ lại nhiều giá trị hơn. Việt Nam có 17 hiệp định thương mại tự do bao phủ hơn 80% GDP toàn cầu, và Hiệp định Khung Kinh tế số ASEAN (DEFA) kỳ vọng mở rộng không gian kinh tế số. Chương trình phát triển công nghiệp hỗ trợ giai đoạn 2026-2035 đặt mục tiêu nâng tỷ lệ nội địa hóa và hỗ trợ doanh nghiệp tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.

Các khuyến nghị chính sách bao gồm ưu tiên tín dụng cho đổi mới công nghệ và chuyển đổi số, hỗ trợ doanh nghiệp đạt tiêu chuẩn quốc tế, và gắn kết thu hút FDI với phát triển chuỗi cung ứng trong nước, theo các chuyên gia được trích dẫn.