Việt Nam: Bộ Tài chính nêu 2,5 triệu mã số thuế chưa làm sạch trước kỳ đánh giá OECD

Hơn 2,5 triệu mã số thuế tại Việt Nam vẫn cần được rà soát, chuẩn hóa, Bộ trưởng Bộ Tài chính cho Quốc hội biết, và ông nêu tình trạng này tác động tới vị thế của Việt Nam với Diễn đàn Toàn cầu và OECD.

Phát biểu tại phiên chất vấn do Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì ngày 12/11, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn khẳng định việc làm sạch mã số thuế đối với doanh nghiệp không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký hoặc đã dừng hoạt động là yêu cầu bắt buộc. Theo ông, công việc này gắn với việc cải thiện mức độ tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế về minh bạch và hợp tác thuế.

Cơ quan thuế đã xử lý khoảng 777.000 mã số thuế từ đầu năm, còn khoảng 2,5 triệu trường hợp, gồm doanh nghiệp và hộ kinh doanh đã chấm dứt hoạt động trên thực tế. Đại biểu Hoàng Ngọc Định (Tuyên Quang), dẫn báo cáo của Cục Thuế, đề nghị làm rõ trách nhiệm của cơ quan thuế và kế hoạch xử lý. Ông Tuấn cho biết khối lượng công việc phải hoàn tất trước kỳ đánh giá của OECD dự kiến vào quý II/2028, và việc Việt Nam có được rút khỏi danh sách theo dõi hay không phụ thuộc một phần vào kết quả này. Nếu tiếp tục bị xếp vào nhóm không hợp tác về thuế, uy tín và môi trường đầu tư của Việt Nam có thể chịu tác động, ông nói.

Để đẩy nhanh tiến độ, Bộ Tài chính đã báo cáo Chính phủ về các phương án điều chỉnh quy trình, thủ tục xử lý mã số thuế tồn đọng, trọng tâm là tháo gỡ vướng mắc về nghĩa vụ tài chính của doanh nghiệp, hộ kinh doanh đã ngừng hoạt động lâu năm, đặc biệt là thuế môn bài, tiền phạt và tiền chậm nộp còn ghi nhận trên hệ thống. Sau khi xử lý nghĩa vụ tài chính, cơ quan thuế sẽ đóng mã số thuế, qua đó hạn chế nguy cơ mã số bỏ không bị dùng để trốn thuế hoặc kinh doanh trái pháp luật.

Về số liệu do đại biểu Nguyễn Duy Thanh nêu, ông Tuấn cho rằng doanh nghiệp gia nhập và rời thị trường là diễn biến bình thường, việc rút lui phức tạp hơn do phải hoàn tất nghĩa vụ với thuế, bảo hiểm xã hội, nhà cung cấp và tổ chức cho vay. Bộ đang chỉ đạo rà soát nhằm rút ngắn thời gian chấm dứt hoạt động xuống còn một ngày khi đủ điều kiện. Về đề xuất kéo dài giảm 2% thuế VAT sang năm 2027, ông cho biết Thủ tướng Chính phủ đang chỉ đạo nghiên cứu, đánh giá, trong bối cảnh kinh tế cuối năm 2026 và đầu năm 2027, theo dõi giá xăng dầu và nguyên vật liệu, nhằm đáp ứng mục tiêu tăng trưởng trên 10% và kiểm soát lạm phát khoảng 4,5%.