Trái phiếu Chính phủ Việt Nam đạt quy mô kỷ lục, bài toán nằm ở nhà đầu tư

Trái phiếu Chính phủ Việt Nam đạt quy mô kỷ lục, với dư nợ đạt 104,97 tỷ USD vào tháng 8/2026, gần gấp đôi mức 57,96 tỷ USD cuối năm 2020, theo Hiệp hội Thị trường Trái phiếu Việt Nam (VBMA).

Cơ cấu thị trường chủ yếu là trái phiếu dài hạn: 76% dư nợ có kỳ hạn còn lại trên 5 năm, tỷ lệ cao nhất trong khu vực. Phát hành bình quân 8 tháng đầu năm 2026 đạt kỳ hạn 9,5 năm, tăng từ 9,3 năm cùng kỳ, trong khi giá trị giao dịch bình quân đạt 644 triệu USD/ngày, tăng 9%.

Tuy nhiên, thị trường đang phụ thuộc vào nhà đầu tư hẹp. Ngân hàng và bảo hiểm nắm tới 97% trái phiếu Chính phủ, riêng Bảo hiểm xã hội Việt Nam chiếm 60%. WB cảnh báo cơ cấu này giữ lợi suất thấp nhưng làm yếu chức năng định giá. Nhu cầu tại các phiên đấu thầu suy yếu, hệ số bid-to-cover xuống dưới 100%, trong khi lợi suất 10 năm tăng 107 điểm cơ bản lên 4,21% trong tháng 5/2026.

WB ước tính nhu cầu vay giai đoạn 2026-2030 lên tới 7,5% GDP mỗi năm, trong khi khả năng hấp thụ chỉ 3,7% GDP. Để giải quyết, các chuyên gia tại Diễn đàn Tài chính châu Á đề xuất 4 hướng: phát triển nhà đầu tư tổ chức trong nước, hoàn thiện thị trường repo, nâng hạng tín nhiệm quốc gia và đa dạng hóa sản phẩm với trái phiếu xanh. Lợi suất trái phiếu Chính phủ Việt Nam có xu hướng dốc hơn, với lợi suất 10 năm đóng cửa tháng 8 ở mức 4,433%/năm.