Việt Nam: TP.HCM đặt cược vào kinh tế biển để khai mở tiềm năng cửa ngõ hàng hải

TP.HCM đang định vị kinh tế biển và sản xuất thiết bị bay không người lái (UAV) là hai trụ cột trong chiến lược phát triển mới, sau khi thành phố được mở rộng từ tháng 7/2025 bao gồm Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, theo một bài bình luận trên Vietstock.

Thực thể hành chính thống nhất mới hiện bao gồm trung tâm dịch vụ-tài chính lớn nhất cả nước, khoảng 60 khu công nghiệp, cụm cảng nước sâu tốt nhất Việt Nam và khoảng 320 km bờ biển cùng tiềm năng năng lượng ngoài khơi.

Năm 2024, cụm cảng Cái Mép - Thị Vải thông qua 152 triệu tấn hàng hóa, chiếm khoảng 34% tổng lượng container cả nước. 9 tháng đầu năm 2025, sản lượng container đạt 5,6 triệu TEU, tăng 18% so với cùng kỳ. Cụm cảng có 51 tuyến dịch vụ, trong đó 37 tuyến quốc tế và xếp thứ 7 thế giới về hiệu suất khai thác theo Chỉ số hiệu suất cảng container của Ngân hàng Thế giới và S&P Global.

Dù vậy, kinh tế biển của vùng vẫn phát triển theo hướng "nâu", chủ yếu làm nhiệm vụ bốc xếp. Các ngành dịch vụ hàng hải cao cấp như tài chính, bảo hiểm, pháp lý, môi giới tàu biển vắng bóng, và khu thương mại tự do chưa vận hành. Phần lớn giá trị gia tăng của chuỗi hàng hải qua Cái Mép vẫn thuộc về Singapore, Hong Kong.

Dự thảo Luật Phát triển Đô thị sắp trình Quốc hội bao gồm cơ chế cảng mở Cái Mép - Cần Giờ, thành lập khu thương mại tự do và logistics tích hợp, phát triển dịch vụ giá trị cao và trung tâm công nghiệp năng lượng quốc gia. Các dự án trọng điểm gồm cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ, cụm cảng Cái Mép-Thị Vải hướng tới công suất trên 15 triệu TEU/năm trước 2030 và 3-5 GW điện gió ngoài khơi trước 2030.