Việt Nam: Trung tâm tài chính quốc tế tại TP.HCM cần thêm hành lang pháp lý để dẫn vốn quốc tế

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Hữu Huân – Giảng viên cao cấp Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh cho rằng Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam tại Thành phố Hồ Chí Minh (VIFC-HCMC) cần một hành lang pháp lý mạnh hơn và cơ chế kết nối với các tổ chức trong nước cũng như Sở giao dịch chứng khoán quốc tế để thực sự dẫn vốn quốc tế vào nền kinh tế.

Đến cuối quý I/2026, dư nợ tín dụng trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh vượt 5,34 triệu tỷ đồng, chiếm 27,84% tổng dư nợ toàn hệ thống ngân hàng. Quy mô huy động vốn của thành phố và Đồng Nai đạt hơn 6,03 triệu tỷ đồng. Vốn hóa thị trường chứng khoán Việt Nam vào giữa tháng 5/2026 đạt khoảng 410 tỷ USD, và mỗi năm hơn 1.000 tỷ USD hàng hóa đi qua hệ thống cảng biển khu vực thành phố, nhưng một phần đáng kể các dịch vụ tài chính liên quan được thực hiện ở nước ngoài.

Ông Huân cho rằng trung tâm cần tạo một cơ chế kết nối có kiểm soát, cho phép Chính phủ, chính quyền địa phương và các doanh nghiệp trong nước đáp ứng đủ điều kiện sử dụng dịch vụ của các thành viên VIFC để huy động vốn quốc tế, thay vì phải ra Singapore, Hong Kong hoặc London. Nếu không có cơ chế này, doanh nghiệp trong nước vẫn phải thuê dịch vụ ở nước ngoài và trung tâm không tạo ra dòng vốn thực chất cho nền kinh tế.

Mắt xích thứ hai là cơ sở pháp lý rõ ràng cho một Sở giao dịch chứng khoán quốc tế trong VIFC, cùng với hệ thống đăng ký, lưu ký, bù trừ và thanh toán tương ứng. Ông nói Sở giao dịch này nên tập trung vào các hoạt động tài chính xuyên biên giới như trái phiếu quốc tế, sản phẩm tài chính xanh và các công cụ cho nhà đầu tư tổ chức, không trùng lặp với các sở giao dịch hiện có của Việt Nam.

Ông Huân nhấn mạnh VIFC không nên chỉ được nhìn nhận là nơi có ưu đãi thuế mà phải tạo ra thị trường và kênh dẫn vốn mới cho Việt Nam. Nghị quyết 222/2025/QH15 đã đề cập một số cơ chế, bao gồm phát hành trái phiếu đô thị và trái phiếu công trình tại Trung tâm, nhưng cần thêm các bước pháp lý để hoàn thiện sở giao dịch và cơ chế kết nối.