Việt Nam: Nâng hạng thị trường còn nhiều rào cản thu hút vốn ngoại

Việc FTSE Russell nâng hạng chứng khoán Việt Nam lên thị trường mới nổi thứ cấp mở ra cơ hội lớn thu hút vốn ngoại, nhưng các chuyên gia cho rằng vẫn còn rào cản từ cơ chế giao dịch, hạ tầng và cơ cấu nhà đầu tư.

Tại phiên thảo luận chiều 2/10 tại Hà Nội, ông Lyndon Chao, lãnh đạo tại Hiệp hội Thị trường Tài chính và Ngành chứng khoán Châu Á (ASIFMA), cho rằng CCP (bù trừ trung tâm đối tác) là một điểm nghẽn lớn. Ông cũng đề cập đến cơ chế non-prefunding cho nhà đầu tư nước ngoài, nhấn mạnh Việt Nam cần đẩy nhanh cải cách quy định để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong 5 năm tới.

Ông Chao cho biết 85-90% giá trị giao dịch hàng ngày trên thị trường chứng khoán Việt Nam thuộc về nhà đầu tư cá nhân trong nước, phản ánh nguồn vốn nội địa lớn nhưng cơ cấu khác biệt so với thị trường phát triển, nơi nhà đầu tư ủy thác cho quỹ chuyên nghiệp. Ông cho rằng đào tạo nhà đầu tư quan trọng, nhưng vấn đề lớn hơn là thiếu hệ thống quỹ hưu trí phát triển để tạo vốn dài hạn.

Thị trường Việt Nam cũng chưa đủ rộng và sâu để hình thành lớp nhà đầu tư tổ chức lớn, nhiều doanh nghiệp phải tìm nhà đầu tư ngoại hoặc hỗ trợ quốc tế. Ông Vũ Chí Dũng, Vụ trưởng Vụ Hợp tác Quốc tế, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, cho biết Luật Chứng khoán đang được sửa đổi để cắt giảm khoảng 30% thủ tục hành chính, tập trung đơn giản hóa cho doanh nghiệp khởi nghiệp nhằm tạo thuận lợi huy động vốn. Ông Dũng cũng cho biết cơ quan quản lý đang xem xét nới sở hữu nước ngoài và sửa đổi Thông tư 98 để minh bạch hơn.

Các động thái này diễn ra trong bối cảnh Việt Nam cần mở rộng khả năng huy động vốn của doanh nghiệp và thu hút dòng vốn quốc tế. Tuy nhiên, các chuyên gia nhấn mạnh thu hút vốn ngoại không đủ, cần tạo niềm tin. Ông Urban Funered, Chủ tịch Hội đồng Quốc tế các Hiệp hội Chứng khoán (ICSA), cho biết Thụy Điển duy trì tỷ lệ sở hữu nước ngoài 45%, với vốn nội là nguồn lõi, và nhấn mạnh chính sách tiền tệ cần tính đến cả dòng vốn vào và rút vốn, cũng như chương trình nâng cao hiểu biết tài chính.