Việt Nam: Thông tư 38 mở đường vốn ngoại cho các siêu dự án hạ tầng

Thông tư 38 thay thế Thông tư 06, thiết lập khung pháp lý riêng cho Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng, nhằm khơi thông dòng vốn cho các dự án hạ tầng trọng điểm.

Phát biểu tại FDI Forum, Luật sư Dang Nguyen đến từ Rödl Việt Nam cho biết thông tư mang lại sáu thay đổi trọng yếu về quản lý ngoại hối. Quy định mới phân định ba trường hợp bắt buộc mở tài khoản vốn đầu tư: doanh nghiệp có nhà đầu tư nước ngoài ngay từ khi thành lập, thương vụ mua lại công ty nội địa với tỷ lệ sở hữu ngoại từ 50% trở lên, và dự án hợp tác công tư có đối tác ngoại.

Nhà đầu tư được chuyển tiền vào tài khoản vốn trước khi hoàn tất đăng ký thay đổi giấy phép đầu tư. Chi phí thành lập ban đầu được thanh toán trước trực tiếp từ nước ngoài hoặc qua ngân hàng trong nước, sau đó chuyển thành vốn góp, khoản vay nước ngoài hoặc hoàn trả khi doanh nghiệp đi vào hoạt động. Thành lập doanh nghiệp nay chỉ cần Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp với thời gian ba ngày làm việc là đủ điều kiện mở tài khoản vốn.

Lợi nhuận được phép tái đầu tư trực tiếp vào các dự án khác tại Việt Nam mà không cần chuyển tiền ra nước ngoài, và tiền thanh toán cho các thương vụ M&A không thành công được hoàn trả nếu hợp đồng quy định rõ. Giám đốc Quốc gia Rödl Việt Nam Michael Wekezer cho rằng trung tâm tài chính là mảnh ghép tài trợ cho hạ tầng, từ đường sắt cao tốc Bắc Nam, sân bay mới đến năng lượng tái tạo, cùng tham vọng bảy đến tám tuyến metro tại Thành phố Hồ Chí Minh và ít nhất năm tuyến tại Hà Nội vào năm 2035.

Ông Wekezer nhận định Việt Nam là hệ thống tiền tệ khép kín, không tự do chuyển đổi ngoại tệ, nên trung tâm được lập ra để thu hút nguồn tiền bên ngoài và kết nối với thị trường vốn nội địa. Dòng vốn có thể dùng ngoại tệ mạnh như USD hoặc Euro; sân chơi này cũng mở cho các thành viên phi ngân hàng như quỹ, định chế tài chính và đơn vị tư vấn. Tiền từ thành viên trung tâm vào doanh nghiệp nội địa phải đi qua ngân hàng được cấp phép, trong khi giao dịch giữa các thành viên hoặc với người không cư trú được xem là giao dịch ngoài lãnh thổ và không bắt buộc qua tài khoản vốn.