Việt Nam: PwC dự báo M&A toàn cầu đạt 4.000 tỷ USD năm 2026 nhờ AI thúc đẩy siêu thương vụ

Hoạt động mua bán và sáp nhập (M&A) toàn cầu dự kiến đạt khoảng 4.000 tỷ USD trong năm 2026, tăng 13% so với năm trước và là mức cao nhất trong 5 năm, theo báo cáo giữa năm của PwC công bố ngày 29/7.

Tuy nhiên, số lượng thương vụ dự kiến giảm khoảng 13%, do các siêu thương vụ trị giá trên 5 tỷ USD chiếm 48% tổng giá trị, tăng từ 39% năm 2025 và 26% năm 2024. Nếu loại trừ các siêu thương vụ này, tổng giá trị giao dịch toàn cầu thực tế giảm khoảng 4%.

PwC gọi đây là mô hình thị trường hình chữ K, nơi một nhóm nhỏ doanh nghiệp lớn vươn lên mạnh mẽ trong khi phần lớn thị trường gặp khó khăn về vốn, định giá và bất ổn vĩ mô. Vốn đang tập trung vào các mô hình trí tuệ nhân tạo, trung tâm dữ liệu, hạ tầng số và năng lượng, với các hình thức đầu tư thiểu số, liên doanh và hợp tác chiến lược ngày càng phổ biến hơn so với thâu tóm hoàn toàn.

Châu Á - Thái Bình Dương chiếm 37% số lượng giao dịch toàn cầu nhưng chỉ 16% giá trị, phản ánh mức độ phụ thuộc thấp hơn vào các siêu thương vụ. Tại Việt Nam, các khoản đầu tư gần đây vào Imexpharm, Bibica, Thiên Long, Pharmacity và Dat Bike cho thấy sự dịch chuyển tương tự sang hạ tầng, logistics, chuyển đổi năng lượng và công nghệ cao, với các khoản đầu tư vào trung tâm dữ liệu quy mô lớn và điện toán đám mây được thúc đẩy bởi các nghị quyết kinh tế.

"Câu hỏi then chốt không còn là liệu AI có thay đổi thứ tự ưu tiên đầu tư hay không, mà là tốc độ của sự thay đổi đó sẽ diễn ra nhanh đến mức nào," ông Tiong Hooi Ong, Phó Tổng giám đốc PwC Việt Nam, nhận định, đồng thời nhấn mạnh các nhà đầu tư phải kỷ luật hơn trong phân bổ và sử dụng vốn. PwC lưu ý rằng yếu tố con người như đánh giá chuyên môn, quản trị và trách nhiệm giải trình vẫn giữ vai trò then chốt.