Việt Nam: Giá trị xuất khẩu thủy sản tăng khi doanh nghiệp hướng đến chế biến sâu

Bộ Nông nghiệp và Môi trường ước tính kim ngạch xuất khẩu thủy sản tháng 8/2026 đạt khoảng 1,08 tỷ USD, đưa tổng kim ngạch 8 tháng lên 7,94 tỷ USD, tăng 10,9% so với cùng kỳ năm 2025.

Thủy sản nằm trong nhóm hàng nông, lâm, thủy sản có tổng kim ngạch 8 tháng đạt gần 49,31 tỷ USD, tăng 7%. Tốc độ tăng sản lượng thấp hơn đáng kể tốc độ tăng giá trị: sản lượng thủy sản 8 tháng ước đạt 6,95 triệu tấn, tăng 3,8%; riêng tôm đạt hơn 1,18 triệu tấn, tăng 7,4%.

Khoảng cách giữa tốc độ tăng sản lượng và kim ngạch cho thấy ngành đã có bước tiến trong cải thiện giá trị hàng hóa. Giá nguyên liệu thủy sản tại nhiều địa phương cơ bản ổn định từ đầu tháng 9. Tôm sú cỡ 50 con/kg duy trì 220.000 đồng/kg; cỡ 40 con/kg ở 250.000 đồng/kg; cỡ 30 con/kg đạt khoảng 300.000 đồng/kg. Tôm thẻ cỡ 100 con/kg tăng 3.000 đồng/kg lên 90.000 đồng/kg. Cá ngừ đại dương cỡ khoảng 30 kg/con giữ mức 103.000 đồng/kg.

Các lãnh đạo ngành cho rằng cần chuyển từ mô hình tăng trưởng dựa vào sản lượng sang chế biến sâu. Ông Hồ Quốc Lực, Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Thực phẩm Sao Ta (Fimex Việt Nam), nhận định nguồn lợi tự nhiên có hạn và các thị trường nhập khẩu ngày càng yêu cầu cao về chất lượng, truy xuất nguồn gốc, tiêu chuẩn môi trường. Bài toán không còn là xuất khẩu thêm bao nhiêu tấn mà là mỗi tấn hàng tạo ra bao nhiêu USD. Ông Nguyễn Hoài Nam, Tổng Thư ký Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), cho biết giá trị sản phẩm được quyết định từ vùng nuôi và khâu khai thác, cần chuyển từ quan hệ mua – bán sang liên kết chuỗi.

Ba thị trường lớn gồm Trung Quốc (24%), Hoa Kỳ (15,6%) và Nhật Bản (13,7%) trong 7 tháng. Xuất khẩu sang Trung Quốc tăng 37,1% so với cùng kỳ, Hoa Kỳ tăng 2,5%, Nhật Bản tăng 2,3%.